تاریخ، تئوری و نقد معماری

وبلاگ پشتیبان دروس تئوری و طرح معماری دکتر ایمان رئیسی

پنج: رایت، لو کوربوزیه، میس وندرو، آلتو

فرانک لوید رایت:
متولد 1867 امریکا 1887، در شیکاگو شروع به کار کرد. در کارگاه لویی سالیوان (استاد محبوب) و دنکمار آدلر(کهن سرور بزرگ) کار کرد.
معماری ارگانیک: معماری که مانند سنگ و درخت و گیاه و گل از درون طبیعت می شکفد. - توجه به ویژگی تندیس گونة ساختمان - استفاه از مصالح طبیعی در کنار بتن.
ویژگی: ترجمه گرایش های قرن نوزدهم به زبان مدرن اوایل قرن بیستم - استفاده از پلان های صلیبی- قرارگیری بخاری - شومینه- در مرکز خانه
فیلیپ جانسون: رایت بزرگترین معمار قرن نوزدهم است!

لوکوربوزیه:
روح ناآرام (به تعبیر منوچهر مزینی) شارل ادوار ژانره ← 1887 تولد در سوئیس. پدر: ساعات ساز ← ابتدا آموزش ساعت سازی دید (ساعت خودش) در 13 سالگی به مدرسه صنعتی رفت ← توسط معلمش با هنر آشنا شد. 10 -1909 در آتلیه آگوست پره کار کرد ← آموزش خواص بتن مسلح. مدت کوتاهی در آتلیه پیتر بهرنس کار کرد.
سپس به مسافرت پند آموز رفت ← بالکان، آسیای صغیر، یونان، روم و پاریس. دیداری از منابع فرهنگ مغرب زمین. 1917 به پاریس بازگشت ← نقاشی در صبح و معماری در عصر. در نقاشی دائم در تحقیق بود ← اساس کارش تصور فضائی (گیدیون، ص 425)
لوکوربوزیه چنین می نویسد: " سنگ را به کار می برید از چوب و بتن استفاده می کنید و از این مصالح خانه ها و کاخها می سازید ..." (مزینی، ص 76، از زمان و معماری)
دو ویژگی لوکوربوزیه: منطق گرا و شاعر
"خانه، ماشینی برای زیستن" ← تأکید بر عملکرد و سودمندی ← منطق گرایی
" معماری بازی احجام در زیر نور" ← شاعرانه ← تندیس گونه
خانه دم اینو 1915 ← : سقف- کف – پله ← دگرگونی در مفهوم معماری - قابلیت تکثیر خانه سیتروئن 1920 ← استفاده از اصول خانه دم اینو (پلان آزاد) برای کارگران + حیاط در بام + پیلوتی ویلا ساووا: 30- 1928 ← جعبه، مکعب برای یک خانواده بورژوا ← هم منطقی و هم شاعرانه – پیلوتی نماد معماری مدرن ( فضا – زمان) - حیاط در بام - پنج اصل لوکوربوزیه - پله آزاد- گرایش تندسگرانه در ویلا ساووا ← پله - سطح شیب دار
پنج اصل لوکوبوزیه: 1- پیلوتی 2- بام، باغچه 3- پلان آزاد 4- نمای آزاد 5- پنجره های طولی
از1922 تقریبا در اکثر آثار از این اصول پیروی می کرد. توجه به معماری خانه -به خانه آزادی بیشتر دهد. - فضای داخل را به خارج متصل کند. - فضای داخل را بتوان بصورت دلخواه تغییر داد. (انعطاف پذیری)
آپارتمان های مسکونی مارسی: 52 – 1947 برای 1600 نفر طراحی شده است. ، 337 آپارتمان دارد. 23نوع آپارتمان دارد. از آپارتمان یک اطاقه تا آپارتمان برای زندگی 10 نفر (پدر، مادر، 8 فرزند) ویژگی های اصلی این مجموعه: 1- پنج اصل کوربوزیه 2- تاکید بر زندگی جمعی ← فضای تالار اجتماعات در وسط حجم. 3- وجود فروشگاهها در دو طبقه (میانی): خواربار فروشی، سبزی فروشی، قصابی، لباس شوئی، سلمانی، آرایشگاه خانمها، روزنامه فروشی، دفتر پست، رستوران و یک هتل کوچک. درتراس بام: فضاهایی برای استراحت، واستخر کم عمقی برای بازی کودکان در بام ،یک قسمت سرپوشیده در بام وجود دارد برای ورزش و امور اجتماعی والدین. استفاده از بتن مسلح - بجا گذاشتن خطوط قالب ها و میخ های آنها - استفاده از رنگ های متنوع در جدارة تراس ها : قرمز، سبز، زرد.
او در اواخر عمر اصول خودش را نقد کرد. لوکوربوزیه 5 اصل خود را در 1923 اعلام کرد و 1955 اصول خود را نقد نمود. در آخرین کنگره سیام گفته است: "آقایان دوستان به تغییر زمان توجه کنید."
نمازخانه رونشان یا کلیسای رونشان:
از شاهکارهای لوکوربوزیه در کشور فرانسه در مرز بین فرانسه و سویس در دهکده ای به نام نوتردام قرار گرفته. این نمازخانه را بدون توجه به 5 اصل خود طراحی کرد و دارای استراکچر فلزی است و قطر دیوارها در بعضی جاها به یک متر هم می رسد. به خاطر به وجود آمدن کیفیتی از نور باعث شده تا حالتی خاص در فضای داخلی به وجود آورد. دارای دو برج ناقوس است که با الهام از برج های ناقوس کلیساها ساخته شده، که در خلاف با مدرنیته است. زیرا در معمارهای مدرن استفاده از المانهای تاریخی گذشته ممنوع بود. لوکوربوزیه در نقاشی سبکی به نام پیوریسم یا ساده گرایی، خلوص گرایی داشت. عدم نظم پنجره ها در نما باعث شده که فضای روحانی در داخل ایجاد گردد. قطر زیاد دیوارها باعث شده نور با یک زاویه خاص به داخل بتابد و فضای داخل کلیسا را پر رمز و راز می کند. چارلز جنکز معتقد بود 2 اثر، شاخص ترین آثار معماری قرن 20 هستند: 1. کلیسای رونشان (لوکوربوزیه) 2- موزه گرگنهایم بیلبائو (فرانک گری)
در این کلیسا، دیوارها به سقف متصل نیستند و حدود 10 سانتیمتر با هم فاصله دارند. با این کار او توانست به نوعی معلق بودن سقف را به نمایش بگذارد. کلیسای رونشان خاتمه ی معماری مدرن است.
هیلبر زایمر ← رونشان عدول لوکوربوزیه از اصول پیشنهادی خود است.
گرایش تندیس گرایانه در رونشان مشهود است.
گرایش سازه گرایی ← کاخ شوراها، اتحاد جماهیر شوروی
سه ویژگی برجسته کوربوزیه: تندسیگرایی، سازه گرایی و بروتالیسم (توجه به ماهیت مصالح)

میس وندررو
در 27 مارس 1886 در آخن آلمان متولد شد، از 1899تا1903بعنوان طراح تزئینات دیوارهای گچی در دفاتر محلی آخن مشغول به کار شد، از 1905 تا1907دستیار و شاگرد برونو هل، طراح مبلمان بود در هیمن سالها بودکه در دانشگاه هنر مونیخ تحصیل کرد. وی در فاصله سالهای 1908 تا 1911 در دفتر پیتر بهرنس همکار طراحی بود. در سال 1910 نمایشگاه آثار فرانک لوید رایت در برلین برگزار شد و میس در این مورد گفته است: " کارهای رایت در ما معماران جوان انقلابی درونی بوجود آورد ".از سال 1911 بطور مستقل بکار معماری پرداخت و در سالهای 1921 تا 24 چهار طرح بسیار خوب برای بنا های بلند، ویلا و ادارات ارائه نمود. او بین سالهای 1925 تا30 علاوه بر یاد بود رزا لوگزامبورگ و کارل لیبک نشت خانه معروف TUNGENHHAT را طراحی و اجرا نمود. طرح این خانه بر اساس ایده پلان آزاد و فضای سیال بود و فضا ها در آن سمبلی از "فضای آزاد زندگی". وی در 1929 غرفه آلمان را در نمایشگاه بین المللی در بارسلونای اسپانیا ساخت. ورود نازیسم و بدنبال آن متهم شدن معماری مدرن به فرهنگ بلشویسم به کارهای دفتری میس در آلمان خاتمه داد، تا اینکه در 1938به شیکاگو مهجرت نمود. او تا سال 1958 مدیر دانشکده معماری موسسه آرمور ARMOUR ، که بعد ها موسسه تکنولوژی ایلی نویز شد، گردید و همزمان دفتر شخصی خودرا در شیکاگو اداره می کرد. وی در مدت فعالیت معماریش در شیکاگو پروژه های متفاوتی را طراحی نمود. از آن جمله خانه فارنس ورث FARNSWORTH در پلانو ایلی نویز، بلوکهای آپارتمانی بلند مرتبه در شیکاگو و ساختمان سیگرام SEGRAM درنیویورک سیتی. او در سالهای 1962 تا 67 نشنال گالری جدید برلین را طراحی و اجرا کرد. میس وندررو در 17آگوست 1969در سن 84 سالگی درگذشت.
در مجموع کار میس وندررو:
دقت و ریزبینی آثار بهرنس ← بکار بردن مصالح تأثیر نقشه های آزاد رایت ← لیبر پلان
تأثیر نهضت هنری دستیل بر میس← ترجمه افکار تئووان دو یسبرگ ← خانه آجری 1923 ← گسترش فرم در فضا
کوی وایسنهوف (1927) بیانیه معماری مدرن: میس، گروپیوس، لوکوربوزیه ، هانس شارون، پیتر بهرنس، هیلبر زایمر. ساختمان میس از بقیه مفصل تر است)
ویژگی ها: سطوح صاف یکپارچه بدون هیچ گونه تزیین، بدون برجستگی یا فرو رفتگی. ویژگی مجموعه: پیوند خوردن پنجره ها - تأکید بر سطوح افقی، حذف بام های شیب دار -
پاویون بارسلون (1929): (غرفه آلمان در نمایشگاه جهانی) استفاده از سطوح صاف و مسطح بدون تزیین، ترکیب فضای بیرون و درون، آزادی پلان ← استفاده از آهن و شیشه ← صداقت ← پرهیز از پرده پوشی
آسمان خراش شیشه ای 1922 / کراون هال، دانشگاه IIT ، 56-1952 / خانه فارنزورث 1945 – 1950 / آپارتمان های لیک شور
50- 1948 / برج سیگرام 58 – 1954

آلوار آلتو:
آلوار آلتو در سال 1898 به دنیا آمد و 1976 فوت کرد در شهر فنلاند. در جنگ استقلال 1917 فنلاند شرکت کرده، بسیار ناسیونالیست بوده، سال 1921 فارق التحصیل شد و 1923 اولین کار معماری را انجام داد .
در 1939 در نمایشگاه بین المللی نیویورک، پاویون فنلاند را طراحی کرد. 1940 در دانشگاه MIT تدریس معماری کرد و 1963 رئیس فرهنگستان فنلاند شد.
آلتو متخصص نوآوری و آزادی فرم بود. او از چوب بسیار استفاده می کرد (غرفه فنلاند) از ویژگی کارهای او اینکه در یک طرف حجم، یک سطح صاف را طراحی می کرد و در طرف دیگر یک سطح منحنی و نامنظم. در واقع در فضای داخلی کیفیت خاصی را به وجود می آورد. از دیگر پروژه های معروف آلتو خوابگاه دانشجویان MIT است. آلتو به آمریکا رفت و در دانشگاه MIT تدریس کرد و این پروژه (خوابگاه) را طراحی کرد. سایت این خوابگاه در کنار رودخانه قراردارد، به خاطر استفاده تمام اتاق ها از منظره رودخانه فرم را به شکل مارپیچ طراحی کرد. با مصالح آجر. از نظر سازماندهی فرم بسیار شاخص است.
از دیگر کارهای آلتو تالار شهر فنلاند است . برخلاف معماران مدرنیستی که به تزئینات خیلی معتقد نبودند، آلتو ستونها را با الیاف چوب تزیین می کرد. آلتو به نوعی پیرو سنت فرانک لوید رایت است که در دوره دوم کارهایش خیلی پایبند به اصول معماری مدرن نبود (استفاده از آجر و تزیین)

   + مسعود حبیبی ; ۱٢:٠۱ ‎ق.ظ ; ۱۳٩٠/٢/۱٤
comment نظرات ()